Quiz o filmach Hobbit

Jedna krótka książka, trzy długie filmy

Hobbit Tolkiena to jedna powieść dla dzieci i przez długi czas planowano ją jako dwa filmy, z Guillermem del Toro jako pierwotnym reżyserem. Gdy odszedł, stery przejął Peter Jackson, a projekt rozrósł się do trylogii: Niezwykła podróż (2012), Pustkowie Smauga (2013) i Bitwa Pięciu Armii (2014). Aby wypełnić trzy filmy, scenariusze sięgnęły po dodatki do Władcy Pierścieni i dodały własny nowy materiał.

Największe dodatki biegną równolegle do podróży Bilba. Wizyta Gandalfa w Dol Guldur, o której książka wspomina tylko jako o sprawie do załatwienia, staje się pełnym wątkiem, w którym Biała Rada wypędza Nekromantę okazującego się Sauronem. Azog, u Tolkiena dawno martwy, staje się prześladowcą drużyny. Legolas wraca z wcześniejszej trylogii, a Tauriel zostaje stworzona, by Mroczna Puszcza miała własną bohaterkę.

Trylogię nakręcono w Nowej Zelandii w 3D z prędkością 48 klatek na sekundę, dwa razy szybciej niż zwykle. Bilba gra Martin Freeman, Thorina Richard Armitage, a Benedict Cumberbatch użycza głosu i ruchu Smaugowi i Nekromancie. Ian McKellen wraca jako Gandalf, a Cate Blanchett, Hugo Weaving, Christopher Lee i Ian Holm powtarzają swoje role z Władcy Pierścieni w scenach dodanych, by połączyć obie trylogie.

Niezwykła podróż i Pustkowie Smauga

Pierwszy film jest tonem najbliższy książce: nieoczekiwane przyjęcie w Bag End, trolle, Rivendell, Miasto Goblinów i gra w zagadki Bilba z Gollumem. Nasz przewodnik po grze w zagadki porównuje wersję filmową z rozdziałem Tolkiena, z którego film zachowuje bardzo wiele. Film kończy się orłami unoszącymi drużynę z dala od Azoga i pierwszym widokiem Samotnej Góry.

Pustkowie Smauga prowadzi przez dom Beorna, pająki Mrocznej Puszczy, pałac Thranduila i ucieczkę w beczkach, a potem do Miasta na Jeziorze i do góry. Centralnym punktem jest rozmowa Bilba ze Smaugiem, któremu głosu użycza Cumberbatch. Film wymyśla następnie długi pościg przez sale Ereboru, zakończony próbą utopienia smoka w roztopionym złocie przez krasnoludy.

Bitwa Pięciu Armii

Ostatni film zaczyna się atakiem Smauga na Miasto na Jeziorze i Czarną Strzałą Barda, a potem zwraca się ku smoczej gorączce Thorina wewnątrz Ereboru. Bilbo oddaje Arcyklejnot Bardowi i Thranduilowi, by wymusić układ, tak jak w książce, a Dáin przybywa z Żelaznych Wzgórz z armią krasnoludów.

Sama bitwa jest dużo większa niż rozdział Tolkiena. Przenosi się między doliną, ruinami Dal i Kruczym Wzgórzem, gdzie Thorin zabija Azoga i zostaje śmiertelnie ranny. Giną też Fíli i Kíli, tak jak w książce, choć film daje każdemu z nich inną scenę. Kończy się powrotem Bilba do Bag End, sześćdziesiąt lat przed wydarzeniami Drużyny Pierścienia.

Ostatnie ujęcia celowo łączą obie trylogie. Bilbo wraca do Bag End, którego zawartość jest licytowana, bo uznano go za zmarłego. Film przeskakuje potem o sześćdziesiąt lat, do starszego Bilba słyszącego pukanie Gandalfa do drzwi — wizytę, która otwiera Drużynę Pierścienia. Oglądane po kolei, sześć filmów składa się na jedną opowieść od upadku Ereboru po Szare Przystanie, choć powstawały w odwrotnej kolejności.

Thranduil, Tauriel i Legolas

Leśne elfy dostają znacznie więcej czasu ekranowego niż w książce. U Tolkiena Król Elfów to ostrożny władca kochający skarby, który więzi krasnoludy, a później maszeruje pod Samotną Górę, by upomnieć się o część skarbca. Lee Pace gra go jako chłodnego i dumnego, a filmy dodają powód tego chłodu: utratę żony i dawny żal do krasnoludów, które nie chciały oddać mu należnych klejnotów.

Tauriel to największy wymysł filmów. Jest leśną elfką z ludu Silvan, a nie jedną z sindarińskich możnych, a jej historia obraca się wokół wyboru między polityką Thranduila, który zamyka bramy lasu, a szerszą walką z orkami. Jej więź z Kílim podzieliła widzów, ale daje Mrocznej Puszczy postać, która spiera się ze swoim królem, zamiast po prostu mu służyć.

Legolas łączy obie trylogie. Jest tu młodszy i surowszy niż w Drużynie Pierścienia, a ostatni film wysyła go na północ na poszukiwanie młodego Strażnika, co przygotowuje jego miejsce w Drużynie. Nasz przewodnik po Legolasie oddziela to, co napisał o nim Tolkien, od tego, co dodały filmy.

Elficki Mrocznej Puszczy

Tolkien nie napisał do Hobbita niemal ani słowa po elficku, a Król Elfów nie nosi w powieści nawet imienia Thranduil. Każda elficka kwestia w tych filmach to więc nowy tekst, ułożony w sindarinie przez Davida Salo, językoznawcę stojącego za filmami Władca Pierścieni. Nazywamy to filmowym sindarinem: słowa są głównie Tolkiena, zdania już nie.

Najczęściej spisywaną kwestią jest rozkaz Thranduila do Tauriel, Farn! Tauriel, ego! Gwao hi!, w napisach „Dość! Tauriel, odejdź! Idź już!”. Legolas krzyczy Holo in ennyn!, „Zamknąć bramę!”, gdzie ennyn to ta sama liczba mnoga, od której zaczyna się napis na Wrotach Durina. Uzdrawiające błogosławieństwo Tauriel nad Kílim to najczęściej poszukiwana kwestia, ale kilka jej słów wciąż budzi wątpliwości w transkrypcjach fanów. Każdą kwestię, do której udało nam się dotrzeć, znajdziesz w tekście o elfickim w filmach o Hobbicie, a postać kryjącą się pod koroną omawia tekst Thranduil — wyjaśnienie.

Jeśli sceny z Mrocznej Puszczy sprawiły, że chcesz nauczyć się samego języka, nasz darmowy kurs elfickiego uczy sindarinu i quenyi na podstawie słów samego Tolkiena, a narzędzie do imion w tengwarze zapisze twoje imię elfickim pismem.