Dothraki Şarkıları ve Ninnileri: Khalasar'ın Müziği

Dothraki Şarkıları ve Ninnileri

Dothraki'ler şarkı söyleyen bir kültürdür. Kitaplar, büyük çayırı geçerken ilahi söyleyen binicileri, eyerlere bağlı çocuklarına mırıldanan anneleri ve savaştan önce ulıyan savaş şarkıları söyleyen savaşçıları tasvir eder. Dizi bunun parçalarını yakalar — Khalasar'ın ilahileri, Dosh Khaleen'in vizyon şarkıları — ama daha geniş gelenek büyük ölçüde George R.R. Martin'in ve hayranların hayal gücünde yaşar.

Bu, Dothraki müziği hakkında gerçekten bildiklerimize, var olan kanonik parçalara, bunların etrafında büyüyen hayran geleneğine ve Peterson'ın belgelenmiş kelime dağarcığını kullanarak kendi Dothraki şarkınızı nasıl yazacağınıza dair bir rehberdir.

---

Müziğin Kültürel Yeri

Martin'in tarif ettiği şekliyle Dothraki müziğini üç şey şekillendirir.

1. Müzik binmenin bir parçasıdır. Binmeyen bir Dothraki zar zor bir Dothraki'dir. Şarkılar yolculuğa eşlik eder ve şarkının ritmi atın ritmiyle eşleşir. Bu yüzden Dothraki vokal müziği melodik değil vurgulu olarak tarif edilir.

2. Müzik savaşın bir parçasıdır. Savaşlar ilahilerle açılır. Rakhi rakhi rakhi ji! (tam anlamıyla "oğlanlar, oğlanlar, oğlanlar, gerçekten!") ilahisi dizide çatışmadan önce bir alay olarak görünür — kan atlıları düşman savaşçılarına çocuk diyor. Şarkılar bir saldırıdan önce yükselir.

3. Müzik doğumun ve ölümün bir parçasıdır. Anneler ninni söyler (iffi sakinleştirici sesin kanonik Dothraki kelimesidir). Dosh Khaleen vizyon durumlarında kehanetler söyler. Ölümün kendi şarkı biçimi vardır — yaslıların ağıtı — ancak kanonik bir söz yayınlanmamıştır.

---

Kanonun Bize Söyledikleri

Game of Thrones'taki ekrandaki Dothraki müziği üç kategoriye ayrılır:

İlahiler — kısa, tekrarlanan vurgulu ifadeler. Peterson dizi için birkaçını yazdı. Sezon 1'deki Drogo'nun kan yemini ilahisi ve Sezon 6'daki Vaes Dothrak tapınak ilahileri en belirgin olanlardır.

Konuşma-şarkıları — şarkı söyler gibi bir tempoyla sürdürülen kehanetsel veya törensel konuşma. Dosh Khaleen sahneleri bu biçimi kullanır. "Dünyaya Binen Aygır" kehaneti kanonik örnektir: Khalakka dothrae mr'anha — Khalakkes vezhven anha vekha (çıkarsanmıştır; "içimde bir prens biniyor — büyük bir prensi taşıyorum").

Arka plan müziği — Ramin Djawadi'nin orkestra müziği, dünya içinde Dothraki müziği değildir; besteci puanıdır. Bunu bu rehberden hariç tutuyoruz.

---

Dothraki Denizi'nin Şarkısı

Havazh dothraki — Dothraki Denizi — Dothraki'nin dolaştığı büyük çayırdır. Kültürün merkezi coğrafi ve duygusal manzarasıdır. Martin'in kitapları, binicilerin çayırın kendisini şarkıyla anlattığını tasvir eder: ilkbaharda nasıl yeşerdiğini, yazın nasıl kahverengileştiğini ve rüzgar altında dalgalar hâlinde nasıl yuvarlandığını.

"Dothraki Denizi'nin Şarkısı" başlıklı tek bir kanonik söz yoktur. Ama bir tane derlemek için kanonda yeterince kelime dağarcığı vardır. İşte sadece Peterson-belgeli kelimeler kullanan hayran yapımı bir mısra:

Havazh dothraki, asavva ma rhae Hrazef dothra, anha thirak ki mae

Çeviri (tam anlamıyla): "Dothraki Denizi, gökyüzü ve çayır / At biner, ben onunla yaşarım."

Bu dilbilgisel olarak doğru Dothraki'dir ama hayran bestesidir, Peterson kanonu değildir. Bunu alıntılanabilir bir söz olarak değil, kendi yazınız için bir başlangıç noktası olarak ele alın.

---

Ninniler

Dothraki kelimesi iffi, kanonik ninniye özgü tek kelime dağarcığı öğesidir. İngilizce "hush" veya İspanyolca "duerme" gibi işlev görür — bir çocuğu sakinleştirmek için kullanılan sakinleştirici bir ünlem. Peterson bunu eski blog notlarında kanonik olarak doğruladı.

Annelerin at sırtında ninni söylemesi kitaplarda tasvir edilir ama tam bir söz sağlanmamıştır. Peterson'ın dilbilgisini izleyen hayran yapımı bir ninni:

Iffi, iffi, khalakki anni Asavva chiori, hrazef yeri Iffi, iffi, thiri chek

Çeviri (tam anlamıyla): "Sus, sus, küçük prensim / Gökyüzü izliyor, atın bekliyor / Sus, sus, iyi yaşa."

Yine — bu hayran bestesidir. Kelime dağarcığı (iffi, khalakki, asavva, chiori, hrazef, thiri, chek) kanondur. Düzenleme değildir.

---

Savaş İlahileri

Savaş ilahileri, dizinin ekranda ihtiyaç duyması nedeniyle en belgelenmiş Dothraki şarkı biçimidir.

Sezon 1'de Lhazareen baskınından önce Drogo'nun kan atlılarının ilahisi (kanon):

Rakhi rakhi rakhi ji! "Oğlanlar, oğlanlar, oğlanlar, gerçekten!" — düşman savaşçılarına çocuk demek için bir alay olarak kullanılır.

Peterson bunu kanonik olarak doğruladı. İlahi işe yarar çünkü Dothraki mahrazhı (adam, savaşçı) rakhtan (oğlan) ayırır. Düşmanlara rakhi demek derin bir hakarettir.

Dizideki diğer savaş ilahileri, son sezonda toplanmış Khalasar'ın yürüyüş ilahilerini içerir, savaşçıların Anha! Anha! Anha! — "Ben! Ben! Ben!" — diye bağırdığı, savaştan önce varlıklarını doğruladıkları yer.

Dilbilgisel olarak Dothraki'de geçerli hayran yapımı bir savaş ilahisi:

Anha mahrazh! Anha vezhven! Arakh anni qoy ovrasae!

Çeviri: "Ben bir adamım! Ben büyük bir savaşçıyım! / Arakh'ım kan içiyor!"

---

Dosh Khaleen'in Kehanet Şarkıları

Dosh Khaleen, Vaes Dothrak'taki yaşlı kadınlar konseyidir. İlahi söyler gibi, törensel bir tempoyla kehanette bulunurlar. En ünlü örnek, Dünyaya Binen Aygır kehanetidir. Kitaplarda bu, toplanmış khalasar önünde ilahi söylenen bir vizyon olarak tasvir edilir.

Dizide görünen Dothraki kehanet konuşmasının parçaları:

• Khalakka dothrae — "bir prens biniyor"
• Khalakka dothrae mr'anha — "içimde bir prens biniyor"
• Athdrivar arakhoon — "arakh ile ölüm" (çıkarsanmıştır)

Tempo yavaş, tekrarlayıcı ve süreklidir — bir melodiyle şarkıdan çok liturjik ilahiye daha yakındır.

---

Bir Dothraki Şarkısı Nasıl Yazılır

Dili saygıyla ele alan hayran bestelerinin üç kuralı.

1. Belgelenmiş kelime dağarcığını kullanın. Dothraki wiki'si yaklaşık 3.000 tanıklanmış kelime listeler. Bunlardan seçin. Yeni kelime dağarcığı icat etmek, şarkınızı Dothraki yerine Klingon-tadında İngilizce saçmalığa dönüştürür.

2. SVO dilbilgisine saygı gösterin. Önce özne, sonra fiil, sonra nesne. Sıfatlar ismi takip eder. Edatlar isim öbeğinden önce gelir. Doğrudan ve dolaylı nesnelerde durum ekleri.

3. Tempoyu vurgulu tutun. Dothraki fonotaktiği ağır, ünsüz-zengin bir ses üretir. Uzun lirik satırlar yanlış hissettirir. Kısa satırlar, tekrarlanan motifler, vurgulu hecelere davul benzeri vurgu hedefleyin.

Tengwar'ın AI eğitmeni Mithrandir, Peterson'ın belgelenmiş kelime dağarcığıyla sınırlıdır, bu da orijinal Dothraki sözlerinin dilbilgisini kontrol etmek için kullanışlı yapar. Ücretsiz katman beş sohbete izin verir — kısa bir şarkıyı doğrulamak için yeterli.

---

Dothraki Müziğini Nerede Duyabilirsiniz

Dizide:

• Dothraki kan yemini sahnesi, Sezon 1
• Khaleesi'nin ateşi sahnesi, Sezon 1 finali (ilahi)
• Vaes Dothrak tapınak dizisi, Sezon 6 (sürekli ilahi)
• Yürüyen khalasar sahneleri, Sezon 7

Hayran topluluğunda:

• David J. Peterson'ın eski YouTube videolarındaki Dothraki bölümü
• YouTube ve SoundCloud'da çeşitli hayran yapımı Dothraki şarkıları
• Her girdinin telaffuzunu içeren "Living Language Dothraki" ses eki

---

Özgünlük Üzerine Bir Söz

Dil 2009'da icat edildiği için herhangi bir Dothraki şarkısına "sahte" demek cazip gelebilir. Bu asıl noktayı kaçırır. Var olan Dothraki şarkıları — ister Peterson-kanonu ister hayran yapımı olsun — sadece genç olan gerçek bir dilbilimsel geleneğin gerçek eserleridir. Aynısı 1890'da Esperanto şarkıları için de doğruydu ve artık kimse onlara sahte demiyor.

Şarkınızı yazın. Dilbilgisini doğru yapın. Mümkünse at sırtında söyleyin.

---

İlgili Okumalar

• Dothraki Battle Cries from Game of Thrones
• Dothraki Proverbs and Wise Sayings
• Dothraki Horse Vocabulary

---

Tengwar ile Dothraki Öğrenin

Tengwar, Duolingo tarzı bir formatta ücretsiz Dothraki dersleri sunar — Dothraki, Elfçe ve Klingon'u birlikte öğreten tek popüler platform. Ücretsiz başla →. Dothraki öğrenme kaynaklarının tam bir karşılaştırması için Dothraki öğrenme uygulamaları karşılaştırmamızı okuyun.